Obok doboru odpowiedniej ilości wentylacyjnego powietrza oraz temperatury istotnym zagadnieniem jest organizacja wymiany powietrza. Odpowiednie rozmieszczenie nawiewników i wywiewników, dobór profilu i prędkości przepływu powietrza ma zapewnić dostarczanie powietrza do całej strefy przebywania ludzi a następnie usunięciu zanieczyszczonego powietrza po wykorzystaniu zdolności asymilacyjnej zanieczyszczeń i ciepła. Rozróżnia się trzy podstawowe rodzaje przepływu powietrza przez pomieszczenia. Przepływ wyporowy, mieszający i tłokowy.
Przepływ wyporowy charakteryzuje się nawiewaniem chłodniejszego powietrza (nie więcej niż 2-3 K) w strefie przypodłogowej z prędkością 0,25-0,7m/s. Powietrze ogrzewa się i przemieszcza w górne części pomieszczenia, a następnie usuwane w strefie przysufitowej. Różnica gęstości ma zasadniczy wpływ na profil przemieszczania się powietrza. System jest z powodzeniem stosowany przy znacznych zyskach ciepła. Umiejscowienie nawiewników powinno być uzależnione od usytuowania źródeł ciepła co pozwoli na efektywne usuwanie zanieczyszczeń.
Przepływ mieszający charakteryzuje się nawiewaniem powietrza z odpowiednią prędkością (2-6m/s), która pozwala uzyskać dobre wymieszanie powietrza nawiewanego z powietrzem w pomieszczeniu. W zależności od usytuowania nawiewników i wywiewników do najbardziej podstawowych zalicza się system organizacji:
– z góry do góry (korzystny przy napływie zimniejszego powietrza od powietrza w pomieszczeniu),
– z góry do dołu (korzystny przy napływie cieplejszego powietrza od powietrza w pomieszczeniu).
Przepływ tłokowy charakteryzuje się przepływem powietrza w jednym kierunku (pionowym lub poziomym), w całym pomieszczeniu, na wzór poruszającego się tłoka. Ten system stosuje się w pomieszczeniach, w których wymaga się dużej czystości powietrza lub stabilnego rozkładu temperatury.
Skuteczność wentylacji jest miarą efektywności usuwania zanieczyszczeń. Oblicza się ją z następującego wzoru: n=sw/sp gdzie: sw – stężenie zanieczyszczeń wywiewanych; sp – stężenie zanieczyszczeń w dowolnym punkcie pomieszczenia.
Sprawność wymiany powietrza określa szybkość wymiany powietrza w pomieszczeniu. Oblicza się ją z następującego wzoru: na=Tn/Tp gdzie: Tw – wiek powietrza nominalny; Tp – wiek powietrza w dowolnym punkcie pomieszczenia.
